Core Web Vitals Nedir? LCP, INP ve CLS Rehberi

Core Web Vitals yani Çekirdek Web Verileri, Google'ın bir sayfanın kullanıcı deneyimini ölçtüğü üç temel metriktir: LCP, INP ve CLS. Core Web Vitals bir sıralama sinyalidir ve sitenizin yükleme hızını, yanıt verme becerisini ve görsel kararlılığını değerlendirir. Bu rehberde core web vitals nedir ve her metriği nasıl iyileştireceğinizi anlatıyorum.

Core Web Vitals Nedir?

Core Web Vitals, Google'ın gerçek kullanıcı deneyimini ölçmek için seçtiği üç ana metriğin toplamıdır. Amaç, bir sayfanın hızlı, akıcı ve kararlı olup olmadığını nesnel biçimde değerlendirmektir. Bu metrikler, sayfa deneyimi sinyallerinin merkezindedir.

Üç Temel Metrik

Core web vitals üç ölçümden oluşur ve her biri farklı bir soruyu yanıtlar:

LCP — Ana içerik ne kadar hızlı yüklendi?
INP — Site etkileşimlere ne kadar hızlı yanıt verdi?
CLS — Sayfa yüklenirken ne kadar kaydı?

LCP: Largest Contentful Paint (Yükleme Hızı)

LCP yani Largest Contentful Paint, bir web sayfasının ne kadar hızlı yüklendiğini ölçen önemli bir performans metriğidir. LCP, Google'ın Core Web Vitals (Çekirdek Web Verileri) setinin bir parçasıdır ve doğrudan kullanıcı deneyimini yansıtır. Bu rehberde LCP nedir, neyi ölçer, iyi bir değer kaçtır ve nasıl iyileştirilir sade biçimde anlatıyorum.

LCP Nedir?

LCP, sayfada görünen en büyük içerik öğesinin ekrana çizilme süresidir. Bu öğe genellikle büyük bir görsel, video kapağı veya geniş bir metin bloğudur. Kullanıcı için "sayfa yüklendi" hissi, çoğunlukla bu büyük öğe göründüğünde oluşur. Bu yüzden LCP, algılanan hızın iyi bir göstergesidir.

LCP Neyi Ölçer?

Bu metrik, sayfanın açılmaya başlamasından en büyük içeriğin görünmesine kadar geçen süreyi saniye cinsinden ölçer. Yani "kullanıcı ana içeriği ne kadar sürede gördü?" sorusuna yanıt verir. Küçük ikonları veya arka plan öğelerini değil, ekrandaki en dikkat çekici öğeyi baz alır.

İyi Bir LCP Değeri Kaçtır?

Google net eşikler tanımlar:

İyi: 2,5 saniye ve altı
Geliştirilmeli: 2,5 – 4 saniye arası
Kötü: 4 saniyeden fazla

Hedefiniz LCP'yi 2,5 saniyenin altına indirmek olmalıdır.

LCP'yi Etkileyen Faktörler

Yavaş bir LCP'nin genellikle birkaç ortak sebebi vardır:

Yavaş sunucu yanıt süresi (yüksek TTFB)
Render'ı engelleyen CSS ve JavaScript dosyaları
Optimize edilmemiş, büyük boyutlu görseller
İstemci tarafında ağır JavaScript ile geç yüklenen içerik

LCP Nasıl İyileştirilir?

Birkaç somut adımla LCP'yi ciddi biçimde düşürebilirsiniz. En büyük görseli sıkıştırın ve modern formatlar (WebP, AVIF) kullanın. Önemli görseli "preload" ile önceden yükleyin. Render'ı engelleyen kaynakları azaltın. Bir CDN ve güçlü önbellekleme ile sunucu yanıtını hızlandırın. Teknik altyapı desteği için Teknik SEO hizmetimi inceleyebilirsiniz.

SEO Açısından LCP

LCP, Core Web Vitals içinde bir sıralama sinyalidir. Hızlı açılan sayfalar hem Google tarafından ödüllendirilir hem de kullanıcıyı elde tutar. Yavaş bir sayfa, ziyaretçiyi daha ilk saniyede kaybettirir. Yani LCP'yi iyileştirmek, hem sıralamaya hem de dönüşüme doğrudan katkı sağlar.

INP: Interaction to Next Paint (Yanıt Verme)

INP yani Interaction to Next Paint, bir sayfanın kullanıcı etkileşimlerine ne kadar hızlı yanıt verdiğini ölçen bir performans metriğidir. INP, Mart 2024'te FID'in yerini alarak Core Web Vitals'ın yeni "yanıt verme" metriği oldu. Bu rehberde INP nedir, iyi bir değer kaçtır ve nasıl iyileştirilir anlatıyorum.

INP Nedir?

INP, bir kullanıcı bir butona tıkladığında veya bir alana dokunduğunda, ekranın buna ne kadar sürede görsel yanıt verdiğini ölçer. Kısacası "site tıklamama ne kadar çabuk tepki veriyor?" sorusuna yanıt verir. Düşük INP, akıcı ve hızlı hissettiren bir deneyim demektir.

INP ile FID Farkı

Eski metrik FID, yalnızca ilk etkileşimin gecikmesini ölçüyordu. INP ise sayfadaki tüm etkileşimleri değerlendirip en kötüsünü baz alır. Bu yüzden INP, gerçek kullanıcı deneyimini FID'den çok daha doğru yansıtır.

İyi Bir INP Değeri Kaçtır?

İyi: 200 milisaniye ve altı
Geliştirilmeli: 200 – 500 ms arası
Kötü: 500 ms'den fazla

INP'yi Ne Yükseltir?

Kötü INP'nin baş sorumlusu ağır JavaScript'tir. Uzun süren işlemler tarayıcının ana iş parçacığını meşgul eder ve tıklamaya yanıt gecikir. Gereksiz üçüncü taraf betikleri ve ağır olay dinleyicileri de INP'yi bozar.

INP Nasıl İyileştirilir?

JavaScript miktarını azaltın. Uzun görevleri küçük parçalara bölün. Kritik olmayan betikleri geciktirin veya erteleyin. Olay dinleyicilerini sadeleştirin. Bu adımlar INP'yi belirgin biçimde düşürür ve siteyi daha akıcı hâle getirir.

CLS: Cumulative Layout Shift (Görsel Kararlılık)

CLS yani Cumulative Layout Shift (Kümülatif Düzen Kayması), bir sayfa yüklenirken içeriğin beklenmedik şekilde ne kadar kaydığını ölçen bir performans metriğidir. CLS, Google'ın Core Web Vitals setinin parçasıdır ve sayfanızın görsel kararlılığını gösterir. Bu rehberde CLS nedir, neden önemlidir ve nasıl düzeltilir sade biçimde anlatıyorum.

CLS Nedir?

CLS, sayfa yüklenirken öğelerin ani yer değiştirmesini ölçer. Tam bir butona basacakken içeriğin kayıp yanlış yere tıklamanıza sebep olması, kötü bir CLS örneğidir. Değer ne kadar düşükse, sayfa o kadar kararlıdır. CLS bir süre değil, bir kayma puanıdır.

CLS Neden Sinir Bozucu?

Kayan düzen, kullanıcı deneyimini doğrudan bozar. İnsanlar yanlış linke tıklar, okudukları yeri kaybeder ve sinirlenir. Bu da güveni ve dönüşümü düşürür. Google da bu kötü deneyimi bir sıralama sinyali olarak dikkate alır.

İyi Bir CLS Değeri Kaçtır?

İyi: 0,1 ve altı
Geliştirilmeli: 0,1 – 0,25 arası
Kötü: 0,25'ten fazla

Hedef, CLS değerini 0,1'in altında tutmaktır.

CLS'yi Ne Yükseltir?

Boyutu (genişlik/yükseklik) belirtilmemiş görseller
Yer ayrılmadan yüklenen reklamlar ve gömülü içerikler
Geç yüklenen web fontları
Mevcut içeriğin üstüne sonradan eklenen öğeler

CLS Nasıl Düzeltilir?

Görsellere ve videolara mutlaka genişlik ve yükseklik değeri verin. Reklam ve gömülü içerik için önceden yer ayırın. Fontları "font-display" ile yönetin. Yeni içeriği mevcut içeriğin üstüne değil, altına ekleyin. Bu düzenlemeler CLS'yi hızla iyileştirir. Teknik destek için Teknik SEO hizmetimi inceleyebilirsiniz.

TTFB: Time to First Byte (Destekleyici Metrik)

TTFB yani Time to First Byte (İlk Bayta Kadar Geçen Süre), sunucunun bir isteğe ilk yanıt baytını gönderene kadar geçen süredir. TTFB, sayfa hızının temelidir; yavaşsa LCP dahil tüm metrikler kötüleşir. Bu rehberde TTFB nedir, neyi etkiler ve nasıl iyileştirilir sade biçimde anlatıyorum.

TTFB Nedir?

TTFB, tarayıcının isteği gönderdiği an ile sunucudan ilk veriyi aldığı an arasındaki süredir. Yani "sunucu ne kadar çabuk cevap veriyor?" sorusunu ölçer. Yüksek TTFB, sayfanın daha açılmadan yavaşladığı anlamına gelir.

TTFB Neyi Kapsar?

TTFB; DNS çözümlemesi, sunucu bağlantısı ve sunucunun isteği işleyip yanıt üretme süresini kapsar. Özellikle sunucunun sayfayı hazırlama süresi en büyük paydır. Veritabanı sorguları ve arka uç işlemleri burada devreye girer.

İyi Bir TTFB Değeri Kaçtır?

Google, iyi bir TTFB için 800 milisaniyenin altını önerir. İdeal olan ise 200 ms civarıdır. TTFB ne kadar düşükse, LCP başta olmak üzere tüm hız metrikleriniz o kadar iyi başlar.

TTFB'yi Ne Yavaşlatır?

Yavaş ya da yetersiz hosting
Önbellekleme (cache) kullanılmaması
Ağır ve optimize edilmemiş veritabanı sorguları
CDN eksikliği ve uzak sunucu konumu

TTFB Nasıl İyileştirilir?

Güçlü bir hosting seçin ve sunucu önbelleklemesini aktif edin. Bir CDN ile içeriği kullanıcıya en yakın noktadan sunun. Arka uç kodunu ve veritabanı sorgularını optimize edin. Düşük TTFB, otomatik olarak daha iyi bir LCP getirir. Detaylı destek için Teknik SEO hizmetime bakabilirsiniz.

TTFB ve SEO

TTFB doğrudan bir sıralama faktörü olmasa da, tüm hız metriklerini etkilediği için dolaylı ama güçlü bir role sahiptir. Hızlı bir sunucu, hem Google botunun sitenizi daha verimli taramasını hem de kullanıcının beklememesini sağlar.

Core Web Vitals ve SEO

Core web vitals, sayfa deneyimi kapsamında bir sıralama faktörüdür. İyi puanlar hem Google tarafından ödüllendirilir hem de hemen çıkma oranını düşürür. Rekabetin başa baş olduğu kelimelerde bu metrikler farkı belirleyebilir.

Nasıl Ölçülür ve İyileştirilir?

Core web vitals'ı PageSpeed Insights ve Search Console'daki Çekirdek Web Verileri raporuyla ölçebilirsiniz. Önce en zayıf metriği bulun, sonra tek tek iyileştirin. Sağlam bir teknik altyapı için Teknik SEO hizmetime bakabilirsiniz.

Özetle

Core web vitals; LCP, INP ve CLS'den oluşan, kullanıcı deneyimini ölçen üçlü bir settir. Üçünü de yeşile taşımak, hem sıralamaya hem dönüşüme katkı sağlar. Sitenizin Core Web Vitals performansını birlikte iyileştirmek için benimle iletişime geçebilirsiniz.